Mac'te Sistem Verisi nedir (ve neden bu kadar büyük)

Berkay Turk · Güncellendi 2026-11-10

Sistem Verisi, Sistem Ayarları'ndaki Depolama panelinin macOS, Uygulamalar ya da Dosyaların dışında kalan kullanılan alan için gösterdiği tek sayıdır. Takas dosyasını ve sistem veritabanlarını, uygulamaların kendileri için tuttuğu verileri, önbellekleri, günlükleri ve geçici dosyaları tutar. Kendiliğinden geri gelmeyen şeyleri de tutar: yerel modeller, simülatörler, worktree'ler, Docker imajları ve oturum geçmişleri gibi.

Bazı Mac'lerde sayının bu kadar büyümesinin nedeni bu son gruptur. Bu sayfanın geri kalanı, örnek olarak gerçek bir Mac'i kullanarak içinde ne olduğunu ve hangi parçalara dikkat etmen gerektiğini gösterir.

Sayı nereden geliyor

Sistem Ayarları'nı aç, sonra Genel'i, sonra Depolama'yı. Üstteki çubuk diskinin kullanılan alanını kategorilere böler: Uygulamalar, Belgeler, Fotoğraflar, Mesajlar, macOS ve birkaç tane daha. Çoğunun arkasında bir liste vardır. Hangi uygulamaların ya da hangi belgelerin büyük olduğunu görebilirsin.

Sistem Verisi ise geriye kalandır. macOS adı olan bir kategoriye koyabildiği her şeyi toplar, diskteki geri kalan her şey Sistem Verisi'ne gider. Arkasında bir liste yoktur. Panel sana bir boyut verir ama üzerinde işlem yapacak bir şey vermez.

Sayının rastgele gibi görünmesinin nedeni de budur. Xcode'u kurduğunda, bir simülatör indiğinde, Time Machine yerel bir anlık görüntü aldığında ya da bir uygulama büyük bir önbellek tutmaya karar verdiğinde değişir. Bunların hiçbiri panelin başka bir yerinde görünmez.

Aynı disk, iki sayma biçimi

Wipecraft aynı kullanılan alandan yola çıkar. Kullanılan her baytı toplamı veren dört parçaya böler: macOS, Uygulamalar, Dosyaların ve Sistem Verisi. Sonra Sistem Verisi'ni, bir şeyi kaldırırsan ne olacağına göre beş gruba böler.

Her grup tek bir soruya cevap verir.

• Mac'in için gerekli. Takas dosyası, sistem veritabanları ve uygulamaların kendileri için tuttuğu veriler. Gösterilir, kaldırılmak üzere hiçbir zaman önerilmez.
• Güvenle kaldırılabilir. Uygulamasının kendiliğinden yeniden oluşturduğu önbellekler, günlükler ve geçici dosyalar.
• Geri gelir. Kaldırılabilir ama kullanımla yeniden dolar; tarayıcı ve paket önbellekleri gibi.
• Senin kararın. Kendiliğinden geri gelmeyen bir şeyin tek kopyası: yerel modeller, emülatörler, simülatörler, worktree'ler, Docker imajları ve oturum geçmişleri.
• macOS'in göstermediği. Adlandırılabilen her şey çıkarıldıktan sonra kalan, bir nedenle birlikte: Tam Disk Erişimi'nin kapalı olması ya da yalnızca bir yöneticinin okuyabildiği klasörler gibi.

Her grubun tam kuralları Nasıl çalışır sayfasında.

Gerçek bir Mac'te ölçüm

Bu, yazarın kendi Mac'i: her gün Xcode, Android Studio, Docker ve yapay zekâ kodlama ajanlarıyla uygulama geliştirmek için kullanılan bir M2 Pro. Wipecraft onu 2026-11-08 tarihinde taradı.

Sistem Verisi 271,1 GB idi. Gruplara bölünmüş hâli:

Bu taramada "macOS'in göstermediği" grubu boştu.

Tabloyu yukarıdan oku. Sistem Verisi'nin neredeyse yarısı Mac'in çalışmak için ihtiyaç duyduğu alandı. Hiçbir temizleyici ona dokunmamalı. Dokunmayı öneren bir temizleyici tahmin yürütüyordur. Güvenli kısım büyüktü, ama çoğu önbellek. Önbellekler de onları oluşturan uygulamaları kullandıkça yeniden büyür. Gerçekte ne kadar yer geri kazanacağını belirleyen kısım "Senin kararın" grubu.

Aynı taramadaki en büyük tekil kaynaklar:

Bu satırlar tekil kaynakların boyutlarıdır: bir kaynağın diskte bıraktığı tüm öğelerin toplamı. Bir kaynak birden fazla gruba yayılabilir. Bir simülatör runtime'ının çoğu "Senin kararın" grubundadır, bir kısmı Mac'inin şu an ihtiyaç duyduğu bir şey, bir kısmı da güvenle kaldırılabilir. Bu yüzden satırlar yukarıdaki grupların bir bölümlemesi değildir ve toplamları onları vermez. Tek bir kaynak, çoğunu barındıran gruptan bile büyük olabilir.

Neden bu kadar büyüyor

Sistem Verisi'ni üç şey büyütür ve bunlar aylar içinde birikir.

Sınırı olmayan önbellekler. Çoğu uygulama bir önbellek tutar ve çoğu onu hiç küçültmez. Bir tarayıcı, bir tasarım aracı ve bir paket yöneticisinin her biri birkaç gigabayt tutabilir. Her önbellek tek başına makuldür. Bir araya geldiklerinde sayının büyük bir kısmını oluştururlar.

Yaptığını unuttuğun kopyalar. Eski bir iOS sürümü için bir simülatör, bitirdiğin bir projeden kalan bir Android emülatörü, bir kez denediğin bir yerel model, geçen bahardan kalan bir Docker imajı. Bunlar indirmesi ya da derlemesi zaman almış gerçek dosyalardır. Hiçbir uygulama onları senin için kaldırmaz, çünkü hiçbir uygulama onlarla işinin bittiğini bilmez.

macOS'in kendisi için tuttukları. Bellek daraldığında takas dosyaları büyür. Time Machine yerel anlık görüntüleri, alana ihtiyaç duyana kadar diskte tutar. Spotlight ve öteki sistem hizmetleri kendi veritabanlarını tutar. Bunların yeri Sistem Verisi'dir ve onları elle kaldırmak sana düşmez.

Temizledikten sonra neden geri geliyor

Önbellekleri silersen Sistem Verisi düşer, bir hafta sonra da çoğu geri gelir. Bu, önbelleklerin işini yapmasıdır. Uygulama bir sonraki çalışmasında ihtiyaç duyduğunu yeniden oluşturur. Onları yeniden kaldırmak sana bir hafta daha aynı alanı verir.

Simülatörler ve paket önbellekleri de aynı şekilde davranır. Bir proje istediğinde Xcode simülatör runtime'ını yeniden indirir. Bir paket yöneticisi bir sonraki kurulumda önbelleğini yeniden doldurur. Wipecraft'ın "Geri gelir" grubunu "Güvenle kaldırılabilir" grubundan ayrı tutmasının nedeni budur: ikisi de kaldırılabilir, ama yalnızca biri uzun süre geri gelmez.

Boş kalan alan "Senin kararın" grubundan gelir. Bir daha kullanmayacağın bir modeli ya da dalı birleştirilmiş bir worktree'yi kaldırdığında yeniden büyümez.

Elle neyi temizlemek güvenli

Bunların çoğunu hiçbir uygulama olmadan yapabilirsin. Kısaca:

• Genellikle güvenli. Kapalı bir uygulamanın ~/Library/Caches içindeki önbellekleri. Xcode'un ~/Library/Developer/Xcode/DerivedData içindeki derleme verileri. Kurulu hiçbir Xcode'un çalıştıramadığı simülatörler, xcrun simctl delete unavailable ile.
• Senin kararın. Yerel modeller, emülatörler, hâlâ kullandığın simülatörler, Docker imajları ve eski iOS yedekleri. Her biri tek kopyadır. Kaldırmadan önce ne olduğunu ve en son ne zaman kullandığını kontrol et.
• Dokunma. /System ve /private/var altındaki her şey ve takas dosyaları. Bunları elle kaldırmak Mac'in açılmamasına yol açabilir.

Time Machine yerel anlık görüntüleri özel bir durumdur. Onları tmutil listlocalsnapshots / ile listeleyebilirsin. macOS yerel bir anlık görüntünün boyutunu bildirmez ve birini kaldırmak geri alınamaz.

Geliştirici araçları ve yapay zekâ ajanları

Geliştirme için kullanılan bir Mac'te "Senin kararın" grubunun çoğu bu araçlardan gelir. Her araç kendi verisini kendi yerinde tutar ve hiçbiri ötekilerden haberdar değildir.

Xcode proje bazında derleme verilerini, arşivleri, cihaz desteği dosyalarını ve önizlemeleri tutar. Simülatörler her cihaz için bir tane olmak üzere iOS'in tam kopyalarıdır; açıldıkları runtime imajları da bunlara eklenir. Android emülatörleri ve SDK sistem imajları Android'deki karşılığıdır. Docker imajları, hacimleri ve bir derleme önbelleğini tutar. Mac'te bunların hepsi tek bir büyük disk imajı dosyasının içinde durur.

Yapay zekâ kodlama ajanları daha yeni bir katman ekler. Git worktree'lerinde çalışırlar: her görev için bir tane olmak üzere bir deponun tam kopyaları, her birinin kendi derleme çıktısıyla. Bir ajan bir günde birkaç tane oluşturabilir ve bunlar görev bittikten sonra da kalır. Claude Code ve Codex oturum geçmişlerini, dosya geçmişini ve günlükleri tutar. Claude Desktop sandbox'ı için VM paketleri tutar. Ollama'dan, LM Studio'dan ya da Hugging Face önbelleğinden gelen yerel modellerin her biri çoğu zaman birkaç gigabayttır.

Yukarıdaki Mac'te bunlar tüm taramadaki en büyük kaynaklardı. Her biri o sırada işe yarayan bir çalışmadan geldi.

Bu veriler bir önbellekten daha fazla özen ister. Bir worktree hiç commit edilmemiş değişiklikler tutabilir. Bir oturum geçmişi, bir değişikliğin neden yapıldığının tek kaydı olabilir. Bir simülatör çalışıyor olabilir. Wipecraft bu tür satırları kilitler: commit edilmemiş değişiklikleri olan bir worktree, çalışan bir simülatör, bir ajanın açık tuttuğu oturumlar. Onları görebilirsin, ama seçemezsin. "Senin kararın" grubundaki öğeler Karantina'ya gider ve onları 30 gün boyunca geri alabilirsin. Kurallar geri almanın nasıl çalıştığı bölümünde.

Bununla ne yapmalı

Mac'inde Sistem Verisi büyükse "Senin kararın" grubundan başla. Boş kalan alan oradadır ve karar vermesi için bir insana ihtiyaç duyan kısım odur. Önbellekler bekleyebilir. Nasılsa geri gelirler.

Kendi diskin için aynı grupları görmek istersen Wipecraft lisans olmadan tarar ve tararken hiçbir şeyi değiştirmez.

Wipecraft'ın Mac'inde neler bulduğunu gör